Seyfe Gölü Çevresinin (Kırşehir) Yeraltı Suyu Kalitesinin Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) Kullanılarak Belirlenmesi

Zeynel Başıbüyük; Gökhan Ekincioğlu; Doğukan Doğu Yavaşlı

doi:10.29002/asujse.657657

EN TR

Seyfe Gölü Çevresinin (Kırşehir) Yeraltı Suyu Kalitesinin Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) Kullanılarak Belirlenmesi

Öz

Türkiye’de hem tarım amaçlı hem de içme suyu olarak yeraltı kaynakları yaygın olarak kullanılmaktadır. Bu çalışmada, coğrafi bilgi sistemleri ve jeoistatistiksel yöntemler kullanarak Kırşehir ilinin doğusunda yer alan tektonik kökenli Seyfe Gölü çevresindeki yeraltı suyu kalitesinin ve kirlenmesine neden olan unsurlar ile etki alanlarının belirlenmesi amaçlanmıştır. Bunun için çalışma alanından alınan yeraltı suyu örneklerinin kimyasal analiz sonuçları TS 266-2005 ve WHO-2006 standartlarına göre değerlendirilmiş ve Inverse Distance Weighting/ Ters Mesafe Ağırlıklı (IDW) enterpolasyon yöntemi kullanarak çalışma alanının kirlilik haritaları hazırlanmıştır. Çalışma alanındaki kirliliğin kayaç litolojisi ile tarımda bilinçsiz olarak kullanılan gübre ve pestisitlerin yol açtığı NO3, SO4, As, F ve U miktarlarındaki artışla ilgili olduğu düşünülmektedir. Su kalitesi açısından içme suyu olarak kullanılabilecek kalitedeki suların Bozçaldağ formasyonun (mermerler) yayılım gösterdiği alanlarda bulunduğu belirlenmiştir. Bu nedenle bölgede içme suyu olarak kullanılacak yeraltı suyunun temininde Bozçaldağ formasyonun bulunduğu alanların öncelikli olarak değerlendirilebileceği öngörülmektedir.

Anahtar Kelimeler

Yeraltı suyu,Coğrafi Bilgi Sistemleri,Seyfe Gölü,Arsenik,Nitrat

Supporting Institution

Kırşehir Ahi Evran Üniversitesi

Project Number

KMY.A3.17.001

Thanks

Yazarlar, KMY.A3.17.001 no’lu bilimsel araştırma projesi ile desteklenen bu çalışmadan dolayı Kırşehir Ahi Evran Üniversitesi BAP birimine teşekkür ederler.

References

[1] Fallahzadeh, R. A., Almodaresi, S. A., Dashti, M. M., Fattahi, A., Sadeghnia, M., Eslami, H., & Taghavi, M. (2016). Zoning of nitrite and nitrate concentration in groundwater using Geografic information system (GIS), case study: drinking water wells in Yazd City. Journal of Geoscience and Environment Protection, 4(03), 91.
[2] Jhariya, D. C., Kumar, T., Dewangan, R., Pal, D., & Dewangan, P. K. (2017). Assessment of groundwater quality index for drinking purpose in the Durg district, Chhattisgarh using Geographical Information System (GIS) and Multi-Criteria Decision Analysis (MCDA) techniques. Journal of the Geological Society of India, 89(4), 453-459.
[3] Neshat, A., Pradhan, B. (2017). Evaluation of groundwater vulnerability to pollution using DRASTIC framework and GIS. Arabian Journal of Geosciences, 10(22), 501.
[4] Tiwari, A. K., Singh, A. K., & Mahato, M. K. (2017). GIS based evaluation of fluoride contamination and assessment of fluoride exposure dose in groundwater of a district in Uttar Pradesh, India. Human and Ecological Risk Assessment: An International Journal, 23(1), 56-66.
[5] Aminu, M., Matori, A. N., Yusof, K. W., Malakahmad, A., & Zainol, R. B. (2015). A GIS-based water quality model for sustainable tourism planning of Bertam River in Cameron Highlands, Malaysia. Environmental Earth Sciences, 73(10), 6525-6537.
[6] Şener, Ş., Şener, E., & Davraz, A. (2017). Evaluation of water quality using water quality index (WQI) method and GIS in Aksu River (SW-Turkey). Science of the Total Environment, 584, 131-144.
[7] El-Zeiny, A., & El-Kafrawy, S. (2017). Assessment of water pollution induced by human activities in Burullus Lake using Landsat 8 operational land imager and GIS. The Egyptian Journal of Remote Sensing and Space Science, 20, S49-S56
[8] Yazidi, A., Saidi, S., Mbarek, N. B., & Darragi, F. (2017). Contribution of GIS to evaluate surface water pollution by heavy metals: Case of Ichkeul Lake (Northern Tunisia). Journal of African Earth Sciences, 134, 166-173.

[9] Yeşilkanat, C., Kobya, Y., Taşkın, H., & Çevik, U. (2014). Jeoistatistik Tahmin ve Simülasyon Yöntemleri ile Artvin İlindeki Doğal Kaynak Suları için Toplam Alfa ve Toplam Betanın Ara Değer Modellemesi ve Haritalanması. Cumhuriyet Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Fen Bilimleri Dergisi, 35(4), 11-35.
[10] Mehrjardi, R.T., A. Akbarzadeh, S. Mahmoodi, A. Heidari and F. Sarmadian, (2008). Application of geostastical methods for mapping groundwater quality in Azarbayjan Province, Iran. Am. Eurasian J. Agric. Environ. Sci., 3: 726-735.
[11] Dagostino, V., E.A. Greene, G. Passarella and M. Vurro, (1998). Spatial and temporal study of nitrate concentration in groundwater by means of coregionalization. Environmental Geology, 36: 285-295.
[12] Asadi, S. S., Vuppala, P., & Reddy, M. A. (2007). Remote sensing and GIS techniques for evaluation of groundwater quality in municipal corporation of Hyderabad (Zone-V), India. International journal of environmental research and public health, 4(1), 45-52.
[13] Çelik, M., Ünsal, N., Tüfenkçi, O. O., Bolat, S. (2008). Assessment of water quality and pollution of the Lake Seyfe basin, Kırşehir, Turkey. Environmental geology, 55(3), 559-569.
[14] Seymen, İ. (1981). Kaman (Kırşehir) dolayında Kırşehir masifinin stratigrafisi ve metamorfizması. Türkiye Jeoloji Bülteni, 24, 2, 101-108.
[15] Kara, H. (1991). 1:100.000 ölçekli açınsama nitelikli Türkiye jeoloji Haritaları serisi, Kırşehir–G 18 paftası. MTA yayınları.
[16] Kara, H., (1997). 1:100.000 ölçekli açınsama nitelikli Türkiye jeoloji Haritaları serisi, Kırşehir–G 19 paftası. MTA yayınları.
[17] TS 266 (2005). Türk Standartları Enstitüsü (TSE), Sular - İnsani tüketim amaçlı sular, Ankara.
[18] WHO (2006). ''Guidelines for Drinking- Water Quality'', First Addendum To Third Edition, 1, Recommendation, Geneva Switzerland.
[19] Shepard, D. (1968). A two-dimensional interpolation function for irregularly-spaced data. In Proceedings of the 1968 23rd ACM national conference (pp. 517-524). ACM.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Engineering

Journal Section

Research Article

Authors

Zeynel Başıbüyük
0000-0003-2845-148X
Türkiye

Gökhan Ekincioğlu ^*
Türkiye

Doğukan Doğu Yavaşlı
0000-0002-0150-867X
Türkiye

Publication Date

June 30, 2020

Submission Date

December 10, 2019

Acceptance Date

January 14, 2020

Published in Issue

Year 2020 Volume: 4 Number: 1

DOI

https://doi.org/10.29002/asujse.657657

IZ

https://izlik.org/JA52BY24YB

Cite

RIS / Bibtex

APA

Başıbüyük, Z., Ekincioğlu, G., & Yavaşlı, D. D. (2020). Seyfe Gölü Çevresinin (Kırşehir) Yeraltı Suyu Kalitesinin Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) Kullanılarak Belirlenmesi. Aksaray University Journal of Science and Engineering, 4(1), 77-89. https://doi.org/10.29002/asujse.657657